نسخه فرهنگی روزهای بحران

هفتمین نمایشگاه مجازی کتاب تهران از بیست‌وششم اردیبهشت تا دوم خرداد ۱۴۰۵ با شعار «بخوانیم برای ایران» در سایت رسمی نمایشگاه کتاب برگزار می‌شود. برای خریداران کتاب در این دوره، تخفیف ۲۵ درصدی شامل ۱۵ درصد تخفیف ناشر و ۱۰ درصد یارانه خرید کتاب تا سقف دو میلیون تومان در نظر گرفته شده و همچنین ارسال بسته‌های خریداری‌شده به سراسر کشور با همکاری شرکت ملی پست ایران به‌صورت رایگان انجام خواهد شد. در همین زمینه، حاتم ابتسام، کارشناس کتاب و پژوهشگر حوزه نشر، در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنازندگی، مجازی شدن نمایشگاه کتاب را صرفاً یک جابه‌جایی در شیوه برگزاری نمی‌داند؛ بلکه معتقد است این تغییر می‌تواند به فرصتی برای بازتعریف نقش کتاب در شرایط امروز جامعه تبدیل شود. ابتسام مجازی شدن نمایشگاه کتاب را نشانه‌ای از تاب‌آوری فرهنگی جامعه می‌داند و می‌گوید: «کتاب را به دلایل زیادی می‌خوانیم و به دلایل بیشتری هم کتاب می‌خریم. این روزها آنچه از خرید و خواندن کتاب توقع داریم، ذیل همان آرایش جنگی و مقاومتی است که باید در ارکان و بخش‌های مختلف جامعه دیده شود.» او ادامه می‌دهد: چرخه تولید، توزیع و مطالعه کتاب نقش‌آفرینانی دارد که هرکدام در وضعیت‌های اجتماعی خاص—چه همه‌گیری کرونا باشد و چه وقوع جنگ—باید وضعیت تازه‌ای برای خود تعریف کنند. نویسنده باید موضوعات و رویکردهای تازه‌ای را برای تألیف برگزیند، ناشر باید خطوط محتوایی درخوری در حوزه وطن، پاسداری و پایداری تعریف کند و موزع و فروشنده نیز باید با تدابیر تازه و کارآمد، کتاب را به دست مخاطبانش برساند. این پژوهشگر حوزه نشر با اشاره به تغییر نیازهای مخاطبان در شرایط امروز تأکید می‌کند: «مخاطب هم نیازها و احوالات دیگری پیدا کرده و اگر اهل خواندن باشد، آن را در کتاب‌ها جست‌وجو می‌کند. نمایشگاه مجازی نیز زمانی در ساحت ایده‌آل خود قرار می‌گیرد که متناسب با همین وضعیت تازه، موضع‌گیری کند.» نمایشگاه مجازی، انحصار مرکزگرایی را می‌شکند و کتاب را به دست کسانی می‌رساند که پیش از این به دلیل جغرافیا، از این سفره محروم بودند؛ و این یعنی توزیع عادلانه قدرت آگاهی. او تأکید می‌کند: به همین دلیل می‌توان گفت کتاب همچنان نقش فرهنگی و تمدنی خود را ایفا می‌کند و در تداوم جریان دانش، متناسب...