ابلاغ دستورالعمل شفافیت در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی

به گزارش کیو:  سیدعباس صالحی دستورالعمل شفافیت این وزارتخانه را با هدف ارتقای پاسخگویی، تقویت مشارکت عمومی در تصمیم‌گیری‌های فرهنگی و بهبود عملکرد نظام‌های حمایتی و نظارتی ابلاغ کرد. این دستورالعمل در راستای افزایش اعتماد عمومی، اجرای سیاست‌های کلی نظام اداری مصوب ۱۴ فروردین ۱۳۸۹ و همچنین مواد ۲ و ۵ قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات مصوب ۶ بهمن ۱۳۸۷ تدوین شده است. دستورالعمل شفافیت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در ۱۴ ماده تنظیم شده و موضوعاتی همچون تعاریف و مفاهیم، الزامات قانونی، اصول و محورهای شفافیت، ضمانت‌های اجرایی، راهبردهای فنی، وظایف واحدهای مشمول و سازوکار اجرای طرح را در بر می‌گیرد. ضوابط مربوط به استثنائات دسترسی به اطلاعات نیز در این دستورالعمل پیش‌بینی شده است. بر اساس این ابلاغیه، دو جدول نیز برای تعیین واحدهای مشمول شفافیت و استانداردهای انتشار اسناد و اطلاعات در نظر گرفته شده است. جدول نخست، ۳۹ واحد مشمول اجرای دستورالعمل را مشخص می‌کند و جدول دوم به استانداردهای انتشار اسناد و اطلاعات اختصاص دارد. متن کامل دستورالعمل شفافیت در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اینجا قابل مشاهده و دسترسی است.

مهر ۲۹, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

وقتی گریه هم به کمک نیاز دارد؛ از تخلیه هیجانی تا درمان ریشه‌های روانی

گریه از واکنش‌های طبیعی انسان به غم، فشار روانی و هیجان‌های شدید است؛ واکنشی که از سال‌های نخست زندگی وجود دارد، اما در ادامه، تحت تأثیر تربیت خانوادگی، انتظارات اجتماعی و تجربه‌های فردی، ممکن است به رفتاری تبدیل شود که بسیاری از افراد از بروز آن خودداری می‌کنند. برخی افراد یاد می‌گیرند ناراحتی خود را پنهان کنند، اشک‌هایشان را فرو بخورند یا حتی از ابراز احساساتشان احساس شرمندگی داشته باشند. در چنین شرایطی، مسئله فقط گریه نکردن نیست؛ گاهی فرد در شناخت احساسات خود و یافتن راهی برای بیان آن‌ها نیز با دشواری مواجه می‌شود. چندی پیش، انتشار ویدئویی در شبکه‌های اجتماعی، به‌ویژه اینستاگرام، توجه کاربران را به خدماتی جلب کرد که در قالب آن، فردی با عنوان «مربی گریه» به دیگران کمک می‌کرد تا احساسات خود را بروز دهند و گریه کنند. این ویدئو، فارغ از قضاوت درباره ماهیت چنین خدماتی، پرسش مهمی را پیش کشید: آیا ممکن است فرد تا اندازه‌ای از احساسات خود فاصله گرفته باشد که برای گریه کردن نیز به همراهی دیگری نیاز پیدا کند؟ این موضوع پرسش‌های دیگری را هم به دنبال دارد؛ از جمله اینکه گریه تا چه اندازه می‌تواند به کاهش فشار روانی کمک کند، آیا تخلیه هیجانی به‌تنهایی برای بهبود حال فرد کافی است و اگر علت اصلی ناراحتی همچنان پابرجا بماند، تکرار این فرایند چه کمکی به او خواهد کرد؟ برای بررسی این موضوعات و شناخت جایگاه گریه در سلامت روان، با دکتر سعید بابایی، متخصص روان‌شناسی بالینی و استاد دانشگاه، گفت‌وگو کرده‌ایم. گریه؛ بخشی طبیعی از تجربه هیجانی انسان بابایی با تأکید بر طبیعی بودن گریه کردن، آن را یکی از شیوه‌های بروز هیجان می‌داند و معتقد است ابراز احساسات سرکوب‌شده، در شرایط مناسب، می‌تواند به فرد کمک کند تا با تجربه‌های عاطفی خود ارتباط برقرار کند. به گفته این متخصص روان‌شناسی بالینی، گریه کردن با سلامت روان منافاتی ندارد و نباید آن را به‌خودی‌خود نشانه ضعف یا ناتوانی در مدیریت احساسات دانست. مسئله مهم، فراهم بودن امکان بیان هیجان‌ها و توجه به شرایطی است که این هیجان‌ها در آن بروز پیدا می‌کنند. او در عین حال تأکید می‌کند که وقتی بروز احساسات در چارچوب فرایند درمان دنبال می‌شود،...

مهر ۲۸, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

بخشودگی بیش از ۱۵۰ هزار میلیارد تومان جرایم مالیاتی؛ توقف ۲۰ هزار میلیارد تومان عملیات اجرایی

به گزارش کیو: سیدمحمدهادی سبحانیان با اشاره به اقدامات حمایتی سازمان امور مالیاتی برای کاهش فشار بر مودیان در شرایط جنگی اظهار کرد: این سازمان از سال گذشته و هم‌زمان با آغاز شرایط جنگی، متناسب با وضعیت کشور، مجموعه‌ای از تصمیمات و بخشنامه‌های حمایتی را در دستور کار قرار داده است. وی افزود: بخشی از این اقدامات در حیطه اختیارات سازمان امور مالیاتی بوده و اجرای برخی دیگر به طی مراحل قانونی و تأیید مراجع ذی‌صلاح نیاز داشته است. با این حال، سازمان برای حمایت از مودیان، در مواردی با پذیرش ریسک‌های اجرایی تلاش کرده است بخشی از فشارهای مالیاتی بر فعالان اقتصادی را کاهش دهد. سبحانیان با اشاره به تعویق مهلت‌های مالیاتی به‌عنوان یکی از اقدامات حمایتی سازمان گفت: مهلت تسلیم اظهارنامه‌های مالیاتی به تعویق افتاد و برای برخی اشخاص حقیقی نیز با استفاده از مصوبات مربوط، فرصت بیشتری در نظر گرفته شد. البته برخی از این تصمیمات در جریان بررسی مراجع نظارتی و قانونی با محدودیت‌هایی مواجه شده است. رئیس‌کل سازمان امور مالیاتی کشور تأکید کرد: اقدامات حمایتی این سازمان تنها به بخشودگی جرایم محدود نبوده و تعویق مهلت‌های مالیاتی، توقف برخی عملیات اجرایی و توجه بیشتر به شرایط واحدهای تولیدی را نیز در بر گرفته است. همچنین تلاش شده است در مقایسه با دوره پیش از جنگ، حمایت بیشتری از بخش تولید در برابر بخش بازرگانی صورت گیرد. وی با تأکید بر ضرورت ایجاد تعادل میان وصول درآمدهای مالیاتی و حمایت از فعالان اقتصادی تصریح کرد: سازمان امور مالیاتی از یک سو مسئول تأمین منابع مورد نیاز کشور است و از سوی دیگر باید به‌عنوان شریک راهبردی فعالان اقتصادی، به تداوم فعالیت کسب‌وکارها کمک کند. ایجاد تعادل میان این دو هدف، به‌ویژه در شرایط دشوار اقتصادی، از اهمیت بالایی برخوردار است. سبحانیان در ادامه، درباره پیامک‌های اطلاع‌رسانی مالیاتی توضیح داد: هدف از ارسال این پیامک‌ها، آگاه‌سازی مودیان از اطلاعات خریدوفروش ثبت‌شده به نام آنهاست تا در صورت مشاهده مغایرت یا نادرستی اطلاعات، بتوانند موضوع را پیگیری و نسبت به آن اعتراض کنند. وی افزود: در گذشته مواردی وجود داشته است که اطلاعات معاملات اشخاص بدون اطلاع آنها در سامانه‌های مالیاتی ثبت شده و این موضوع می‌توانسته به ایجاد...

مهر ۲۸, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

مالیات‌ستانی هوشمند و جهش‌های آماری

در بخش اشخاص حقوقی، سهم حسابرسی سیستمی از ۲۱ درصد در سال ۱۴۰۲ به ۵۹ درصد در سال ۱۴۰۳ رسیده است؛ یعنی سهم این نوع رسیدگی در یک سال تقریباً سه برابر شده است. تعداد حسابرسی‌های سیستمی نیز از ۷۱ هزار و ۸۳۲ اظهارنامه به ۲۰۳ هزار و ۵۰۰ اظهارنامه افزایش یافته است. در مقابل، حسابرسی دستی که در سال ۱۴۰۲، ۳۳ درصد اظهارنامه‌های اشخاص حقوقی را شامل می‌شد، در سال ۱۴۰۳ به ۱۴ درصد کاهش یافته و تعداد آن از ۱۱۲ هزار و ۸۸۰ مورد به ۴۹ هزار و ۴۷۰ مورد رسیده است. این اعداد فقط یک جابه‌جایی آماری نیستند؛ آنها نشانه تغییر مدل مالیات‌ستانی هستند. سازمان امور مالیاتی در حال انتقال بخش بیشتری از فرآیند تشخیص مالیات از میز ممیز به زیرساخت‌های داده‌ای است. نتیجه چنین تغییری می‌تواند کاهش زمان رسیدگی، کاهش هزینه‌های اداری و مهم‌تر از همه، آزاد شدن ظرفیت نیروی انسانی برای تمرکز بر پرونده‌های پیچیده و پرریسک باشد. در اشخاص حقیقی نیز این تغییر ابعاد قابل توجهی دارد. در عملکرد سال ۱۴۰۳، ۹۹.۵ درصد مجموع پرونده‌های اشخاص حقیقی، شامل پرونده‌های تبصره ماده ۱۰۰ و اظهارنامه‌ها، به صورت سیستمی رسیدگی یا قطعی شده است. همزمان سهم حسابرسی دستی اظهارنامه‌های اشخاص حقیقی از ۲۲ درصد در سال ۱۴۰۲ به ۱۳ درصد در سال ۱۴۰۳ کاهش یافته است. بنابراین، مسیر رسیدگی برای بخش بزرگی از مؤدیان از مراجعه و بررسی سنتی به سمت فرآیندهای سامانه‌ای حرکت کرده است. اما شاید مهم‌تر از سرعت رشد حسابرسی سیستمی، پیام این آمار برای آینده نظام مالیاتی باشد. وقتی سامانه‌ها بتوانند اطلاعات اظهارنامه، صورتحساب‌ها، معاملات، تراکنش‌های بانکی و سایر داده‌های اقتصادی را کنار یکدیگر قرار دهند، سازمان مالیاتی دیگر مجبور نیست برای همه پرونده‌ها با یک روش و یک شدت رسیدگی کند. پرونده‌های کم‌ریسک می‌توانند سریع‌تر تعیین تکلیف شوند و تمرکز اصلی بر مؤدیان و پرونده‌هایی قرار گیرد که احتمال مغایرت یا فرار مالیاتی در آنها بیشتر است. البته نباید صرفاً از افزایش سهم حسابرسی سیستمی نتیجه گرفت که تمام مشکلات نظام مالیاتی حل شده است. هوشمندی سامانه به کیفیت داده‌های آن وابسته است. اگر اطلاعات بانکی، معاملاتی یا فعالیت اقتصادی مؤدی ناقص یا اشتباه باشد، حتی یک سیستم پیشرفته نیز ممکن...

مهر ۲۰, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

کسری ۳۰۰ میلیون مترمکعبی گاز در زمستان؛ دولت به دنبال راهکارهای اضطراری

به گزارش کیو: علیرضا سلطانی با تشریح وضعیت تولید و مصرف گاز کشور در آستانه فصل سرما اظهار کرد: تراز گاز کشور در سال جاری با شرایطی کم‌سابقه مواجه شده که نتیجه انباشت مشکلات ساختاری سال‌های گذشته و آسیب‌های ناشی از جنگ اخیر است. وی با اشاره به اظهارات معاون اول رئیس‌جمهور درباره احتمال کسری ۵۰۰ میلیون مترمکعبی گاز در نیمه دوم سال افزود: شکاف میان تولید و مصرف گاز، ضرورت صرفه‌جویی و اتخاذ تدابیر فوری برای مدیریت انرژی را بیش از گذشته نمایان کرده است. ناترازی مزمن گاز؛ از کسری ۲۰۰ میلیون مترمکعبی تا بحران زمستانی این کارشناس انرژی با اشاره به عوامل ساختاری ناترازی گاز گفت: رشد مصرف داخلی در کنار محدودیت سرمایه‌گذاری در طرح‌های توسعه‌ای و افزایش ظرفیت برداشت از میدان‌های گازی، طی سال‌های اخیر تراز تولید و مصرف گاز کشور را با مشکل مواجه کرده است. به گفته سلطانی، کسری گاز در روزهای اوج مصرف زمستان‌های گذشته حدود ۲۰۰ میلیون مترمکعب در روز برآورد می‌شد؛ وضعیتی که زمینه‌ساز تشدید ناترازی در سال جاری شده است. وی با اشاره به آسیب‌های واردشده به بخشی از تأسیسات گازی پارس جنوبی در جریان جنگ ۴۰ روزه اظهار کرد: طبق اعلام مسئولان مربوط، حدود ۲۳۰ میلیون مترمکعب از ظرفیت روزانه تولید گاز از مدار خارج شد. در صورت اضافه شدن این میزان به کسری پیشین، شکاف میان عرضه و تقاضا می‌توانست در اوج مصرف زمستانی به حدود ۴۳۰ میلیون مترمکعب در روز برسد. سلطانی ادامه داد: بر اساس اظهارات متولیان صنعت گاز، پیش‌بینی شده است تا پایان مهرماه با بازگرداندن بخشی از ظرفیت آسیب‌دیده، حدود ۱۰۰ میلیون مترمکعب از افت تولید جبران شود. در این صورت، کسری گاز در ماه‌های سرد آذر، دی و بهمن می‌تواند به حدود ۳۰۰ تا ۳۳۰ میلیون مترمکعب در روز کاهش یابد. وی تأکید کرد: جبران بخشی از ظرفیت تولید، اتفاقی امیدوارکننده است، اما کشور همچنان با کسری قابل‌توجهی در روزهای سرد مواجه خواهد بود. از این رو، مدیریت هم‌زمان تولید، ذخیره‌سازی و مصرف گاز اهمیت ویژه‌ای دارد. اولویت دولت؛ جلوگیری از توقف تولید در صنایع این کارشناس انرژی، اصلاح الگوی مصرف و بازنگری در نحوه توزیع گاز را از الزامات عبور از شرایط پیش‌رو دانست...

مهر ۲۰, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

صعود ۹۱ هزار واحدی بورس تهران؛ صندوق بخشی صنعت بانک در راه بازار سرمایه

به گزارش کیو: شاخص کل بورس تهران در معاملات روز دوشنبه، بیستم مهرماه، که کار خود را با افت ۲۳ هزار واحدی آغاز کرده بود، در ادامه روندی صعودی به خود گرفت و با رشد ۹۱ هزار واحدی به کار خود پایان داد. به این ترتیب، شاخص بار دیگر وارد کانال ۸.۳ میلیون واحد شد و در سطح ۸ میلیون و ۳۳۳ هزار واحد ایستاد. شاخص کل هم‌وزن نیز با تغییر روند از محدوده منفی به مثبت، ۱۶ هزار واحد افزایش یافت و به سطح ۲ میلیون و ۱۸۱ هزار واحد رسید. ارزش کل بازار سرمایه که در ابتدای معاملات در محدوده ۲۳.۸ هزار همت قرار داشت، با افزایش به ۲۴.۱ هزار همت رسید. ارزش معاملات خرد نیز ۴۱.۱ همت و ارزش کل معاملات ۲۲۵ همت ثبت شد. در جریان معاملات امروز، ۳ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی به سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی وارد شد. در مقابل، صندوق‌های درآمد ثابت با خروج یک‌هزار و ۵۶۱ میلیارد تومان سرمایه حقیقی مواجه شدند. صندوق‌های اهرمی نیز ۵۱۲ میلیارد تومان ورود پول را تجربه کردند؛ این در حالی است که از صندوق‌های طلا ۳۴۶ میلیارد تومان و از صندوق‌های نقره ۲ میلیارد تومان سرمایه حقیقی خارج شد. در پایان معاملات، ۷۳ درصد بازار در محدوده مثبت قرار گرفتند و ۵۳۹ نماد با رشد قیمت به کار خود پایان دادند. معادن و تأمین آب و برق در صدر جذب نقدینگی حقیقی بررسی جریان نقدینگی در گروه‌های بورسی نشان می‌دهد گروه استخراج کانه‌های فلزی با جذب یک‌هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان، بیشترین ورود پول حقیقی را به خود اختصاص داد. پس از آن، گروه تأمین آب و برق با ۷۳۶ میلیارد تومان، شرکت‌های چندرشته‌ای صنعتی با ۴۴۰ میلیارد تومان، گروه فلزات اساسی با ۳۸۲ میلیارد تومان و صنعت سیمان با ۳۵۵ میلیارد تومان در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند. در مقابل، گروه بانک‌ها با خروج ۲۲۵ میلیارد تومان، پتروشیمی‌ها با ۱۹۷ میلیارد تومان و صنایع غذایی با ۱۶۰ میلیارد تومان، بیشترین خروج پول حقیقی را ثبت کردند. در میان نمادهای بورسی، فزر با جذب ۷۲۰ میلیارد تومان، مبین با ۶۱۲ میلیارد تومان و ومعادن با ۲۵۵ میلیارد تومان بیشترین ورود پول حقیقی را داشتند....

مهر ۲۰, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

حافظ؛ همسفر روزهای خوب و لحظه‌های دلتنگی

حافظ فقط شاعری متعلق به کتاب‌های قدیمی نیست؛ دوستی آشناست که در لحظه‌های شادی، دلتنگی و تنهایی می‌توان سراغش را گرفت. غزل‌های او گاهی حرف‌هایی را به زبان می‌آورند که بیانشان برای ما دشوار است و گاهی بهانه‌ای می‌شوند تا در جمع خانواده و دوستان، از احساسات و خاطره‌هایمان بگوییم. حضور مردم در حافظیه نیز جلوه‌ای از همین پیوند دیرینه است. اینجا تنها بنایی تاریخی نیست؛ مکانی است که آدم‌ها با پیشینه‌ها و سلیقه‌های متفاوت، در علاقه به یک شاعر با یکدیگر اشتراک پیدا می‌کنند. حضور در کنار آرامگاه حافظ، برای بسیاری فرصتی است تا از هیاهوی روزمره فاصله بگیرند و بار دیگر با شعرهایی هم‌کلام شوند که قرن‌هاست در زندگی ایرانیان حضور دارند. دیوان حافظ؛ میراثی از خاطره‌های خانوادگی در خانه‌های ایرانی، حضور حافظ فراتر از قفسه کتاب‌هاست. گاهی دیوان او یادگاری از مادربزرگی است که سال‌ها غزل‌هایش را می‌خوانده و گاهی پای ثابت دورهمی‌های خانوادگی در شب یلدا و نوروز. شکل این حضور ممکن است در گذر زمان تغییر کند، اما جایگاه شعر حافظ در لحظه‌های خلوت و جمع‌های خانوادگی همچنان پابرجاست. دیوان حافظ در بسیاری از خانه‌ها، تنها مجموعه‌ای از غزل‌ها نیست؛ بخشی از تاریخ شخصی خانواده است. نسخه‌های قدیمی با جلدهای فرسوده و صفحه‌هایی که بارها ورق خورده‌اند، گاهی خاطره نسل‌هایی را در خود دارند که با شعرهای این شاعر زندگی کرده‌اند. یادداشتی در حاشیه یک صفحه یا گوشه‌ای تاخورده از کتاب می‌تواند نشانه سال‌ها انس و الفت با غزلی باشد که برای صاحب کتاب معنایی ویژه داشته است. در مناسبت‌هایی مانند نوروز و شب یلدا، دیوان حافظ معمولاً جایگاه ویژه‌ای در دورهمی‌های خانوادگی دارد. یکی نیت می‌کند، دیگری کتاب را می‌گشاید و غزلی با صدای بلند خوانده می‌شود. پس از آن، هرکس برداشتی از شعر بیان می‌کند و همین گفت‌وگو، گاه تا ساعت‌ها ادامه می‌یابد. مریم، از مادران یکی از خانواده‌های قدیمی، درباره این رسم خانوادگی می‌گوید: «از بچگی یادم هست که شب یلدا، پدرم دیوان حافظ را باز می‌کرد و می‌خواند. حالا من همان کار را برای نوه‌هایم انجام می‌دهم. این کتاب برای ما فقط شعر نیست؛ انگار صدای قدیمی‌های خانواده است که دوباره در خانه می‌پیچد. وقتی شعر خوانده می‌شود، انگار غم‌های خانه...

مهر ۲۰, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

ورزش کنید، حتی اگر وزنتان کم نمی‌شود!

به گزارش کیو: بسیاری از افراد تصور می‌کنند تنها معیار موفقیت ورزش، کاهش وزن است. همین تصور باعث می‌شود اگر پس از چند هفته فعالیت بدنی تغییر محسوسی در عدد ترازو مشاهده نکنند، انگیزه خود را از دست بدهند. با این حال، فواید ورزش بسیار فراتر از لاغری است و فعالیت بدنی منظم می‌تواند سلامت عمومی و کیفیت زندگی را بهبود ببخشد. بر اساس توصیه‌های سلامت، بزرگسالان باید در طول هفته دست‌کم ۱۵۰ تا ۳۰۰ دقیقه فعالیت بدنی با شدت متوسط یا ۷۵ تا ۱۵۰ دقیقه فعالیت شدید داشته باشند. این میزان فعالیت می‌تواند خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی، دیابت نوع ۲، برخی سرطان‌ها و مرگ زودرس را کاهش دهد. نکته مهم این است که بسیاری از این مزایا، مستقل از کاهش وزن ایجاد می‌شوند و به بهبود عملکرد اندام‌های بدن ارتباط دارند. عدد روی ترازو همه حقیقت را نشان نمی‌دهد وقتی ورزش را آغاز می‌کنید، بدن تنها چربی نمی‌سوزاند. به‌ویژه در صورت انجام تمرینات قدرتی، توده عضلانی نیز افزایش می‌یابد. از آنجا که عضلات متراکم‌تر از چربی هستند، ممکن است وزن بدن تغییر چندانی نکند، اما درصد چربی کاهش یابد و فرم بدن بهبود پیدا کند. پزشکان این تغییر را «بهبود ترکیب بدن» می‌نامند؛ فرایندی که شامل کاهش چربی و افزایش یا حفظ توده عضلانی است. به همین دلیل ممکن است سایز لباس‌ها کاهش یابد، اما عدد ترازو تقریباً ثابت بماند. در واقع، برای ارزیابی وضعیت سلامت، تنها وزن بدن اهمیت ندارد و ترکیب بدن نیز باید مورد توجه قرار گیرد. چرا ورزش بدون کاهش وزن هم برای سلامتی مفید است؟ قلب سالم‌تر؛ یکی از مهم‌ترین دستاوردهای ورزش یکی از شناخته‌شده‌ترین فواید ورزش، تقویت سلامت قلب و عروق است. هنگام فعالیت بدنی، قلب خون را با قدرت بیشتری پمپاژ می‌کند و به‌مرور کارآمدتر می‌شود. در نتیجه، قلب برای انجام فعالیت‌های روزمره با فشار کمتری کار می‌کند. ورزش منظم همچنین می‌تواند فشار خون را کاهش دهد، عملکرد رگ‌های خونی را بهبود ببخشد و سطح کلسترول خوب (HDL) را افزایش دهد. این تغییرات در کنار بهبود سایر شاخص‌های چربی خون، خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی‌عروقی و سکته مغزی را کاهش می‌دهند. حتی پیاده‌روی سریع و منظم نیز می‌تواند تأثیر قابل‌توجهی بر...

مهر ۱۹, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 1 دقیقه

از تحریم نفتی تا جهش دلار؛ درآمدهای نفتی چگونه بازار ارز را تحت تأثیر قرار می‌دهند؟

به گزارش کیو: اقتصاد ایران در یک دهه اخیر چندین دوره نوسان شدید ارزی را تجربه کرده است؛ دوره‌هایی که در آنها تشدید تحریم‌ها، کاهش چشم‌انداز صادرات نفت یا تغییر انتظارات درباره درآمدهای ارزی کشور با افزایش نرخ دلار همراه بوده است. این الگو بار دیگر در سال جاری و هم‌زمان با تحولات ناشی از محدودیت‌های دریایی آمریکا علیه ایران مورد توجه قرار گرفته است. اگرچه عوامل متعددی بر بازار ارز و نوسانات نرخ دلار اثر می‌گذارند، نمی‌توان از نقش صادرات نفت در تأمین ارز کشور و به‌ویژه منابع ارزی دولت چشم‌پوشی کرد. از این منظر، تغییر در میزان فروش نفت و امکان دسترسی به درآمدهای حاصل از آن می‌تواند بر عرضه ارز و انتظارات فعالان اقتصادی اثر بگذارد. با این حال، رابطه میان صادرات نفت و نرخ ارز، مستقیم و خطی نیست. در بسیاری از موارد، بازار ارز پیش از آنکه کاهش صادرات نفت در آمارهای رسمی یا برآوردهای اقتصادی منعکس شود، به تحولات واکنش نشان می‌دهد. به بیان دیگر، حتی احتمال محدود شدن فروش نفت یا کاهش دسترسی به منابع ارزی می‌تواند از نگاه فعالان اقتصادی به معنای افت عرضه ارز در آینده تلقی شود و با تقویت انتظارات تورمی، زمینه افزایش نرخ دلار را فراهم کند. البته این سازوکار تنها بخشی از رفتار بازار ارز را توضیح می‌دهد. در بلندمدت، متغیرهای کلانی مانند تورم و رشد نقدینگی نیز نقش مهمی در تعیین مسیر نرخ ارز دارند؛ اما در کوتاه‌مدت، شوک‌های بیرونی و تغییر انتظارات می‌توانند اثر پررنگ‌تری بر نوسانات بازار بگذارند. مرور تحولات بازار ارز ایران در یک دهه اخیر، نمونه‌های متعددی از این الگو را نشان می‌دهد. خروج آمریکا از برجام؛ آغاز موج نخست جهش ارزی خروج آمریکا از برجام در اردیبهشت ۱۳۹۷ یکی از نقاط عطف نوسانات ارزی ایران در یک دهه اخیر بود. در زمان اعلام این تصمیم، صادرات نفت ایران بیش از ۲.۳ میلیون بشکه در روز برآورد می‌شد و آثار کامل بازگشت تحریم‌ها هنوز در آمارهای فروش نفت نمایان نشده بود؛ با این حال، بازار ارز به‌سرعت به تغییر چشم‌انداز سیاسی واکنش نشان داد. در شهریور همان سال، میانگین نرخ دلار به حدود ۱۴ هزار تومان رسید که از رشد ۲۷۴ درصدی نسبت...

مهر ۱۹, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه

عقب‌نشینی بورس از کانال ۸.۳ میلیون واحدی؛ خروج سنگین پول حقیقی از بازار سهام

به گزارش کیو: شاخص کل بورس تهران در پایان معاملات روز یکشنبه ۱۹ مهرماه، پس از ثبت رشد ۳۳ هزار واحدی در ابتدای بازار، با افت ۲۲ هزار واحدی به کار خود پایان داد و کانال ۸.۳ میلیون واحدی را از دست داد. شاخص هم‌وزن نیز که در ساعات ابتدایی معاملات ۵ هزار و ۷۰۰ واحد رشد کرده بود، در پایان بازار با افت ۷ هزار و ۳۰۰ واحدی به ارتفاع ۲ میلیون و ۱۶۵ هزار واحد رسید. بررسی جریان نقدینگی نشان می‌دهد که خروج پول حقیقی از سهام، حق‌تقدم و صندوق‌های سهامی به حدود ۳.۶۶ همت رسید. همچنین صندوق‌های درآمد ثابت با خروج ۲ همت و صندوق‌های طلا با خروج ۲۵۳ میلیارد تومان پول حقیقی مواجه شدند؛ در مقابل، صندوق‌های اهرمی ۱۵۲ میلیارد تومان جذب نقدینگی داشتند. در بخش صندوق‌های سرمایه‌گذاری، ۱۲ میلیارد تومان خروج پول حقیقی از صندوق‌های املاک و ۵۰۷ میلیارد تومان خروج از صندوق‌های سهامی ثبت شد. در مقابل، صندوق‌های انرژی ۳۱ میلیارد تومان و صندوق‌های مختلط ۳۷ میلیارد تومان ورود پول حقیقی را تجربه کردند. ارزش کل بازار سرمایه نیز که در ابتدای معاملات وارد کانال ۲۴ هزار همت شده بود، در پایان بازار با عقب‌نشینی به حدود ۲۳.۸ هزار همت رسید. ارزش کل معاملات روزانه ۱۱۸.۵ همت و ارزش معاملات خرد بیش از ۶۰ همت بود. در پایان معاملات، ۶۲ درصد بازار در محدوده منفی قرار داشت. گروه‌های پتروشیمی با یک هزار و ۵۲۶ میلیارد تومان، بانک‌ها با بیش از یک همت، خودرویی‌ها با ۷۷۰ میلیارد تومان و دارویی‌ها با ۴۰۰ میلیارد تومان، بیشترین خروج پول حقیقی را ثبت کردند. در مقابل، گروه تأمین آب و برق با ورود ۴۳۴ میلیارد تومان، گروه معادن با ۳۰۸ میلیارد تومان و فلزات اساسی با ۱۱۵ میلیارد تومان، شاهد ورود پول حقیقی بودند. در میان نمادهای بورسی، فملی با ورود ۵۰۴ میلیارد تومان و فزر با جذب ۴۷۰ میلیارد تومان نقدینگی حقیقی، بیشترین ورود پول را به خود اختصاص دادند. در سوی مقابل، وبملت با ۸۱۵ میلیارد تومان، تابان با ۶۱۷ میلیارد تومان، خودرو با ۴۱۰ میلیارد تومان، وتجارت با ۳۰۰ میلیارد تومان و خساپا با ۲۰۵ میلیارد تومان، بیشترین خروج پول حقیقی را تجربه کردند. شاخص فرابورس...

مهر ۱۹, ۱۴۰۵ زمان مطالعه: 0 دقیقه